Quay lại
Thomas Jørgensen

Thomas Jørgensen

Số áo #8

Midfielder

Quốc tịch Flag Denmark
Tuổi 21
Chiều cao 5' 10"
Cân nặng 152 lbs

Câu lạc bộ hiện tại

Logo

Toulouse

Clubhouse

Thông tin chi tiết (Wikipedia)

Đan Mạch
Tên bản ngữ
Quốc huy Đan Mạch
Quốc huy

Tiêu ngữ: Không có¹

Quốc ca: Der er et yndigt land
Đất nước thân yêu

Kong Christian stod ved højen mast
Vua Christian đứng bên cạnh cột chính
Ai CậpTunisiaLibyaAlgérieMarocMauritanieSénégalGambiaGuiné-BissauGuinéeSierra LeoneLiberiaBờ Biển NgàGhanaTogoBéninNigeriaGuinea Xích ĐạoCameroonGabonCộng hoà CongoAngolaCộng hòa Dân chủ CongoNamibiaCộng hòa Nam PhiEswatiniMozambiqueTanzaniaKenyaSomaliaDjiboutiEritreaSudanRwandaUgandaBurundiZambiaMalawiZimbabweBotswanaEthiopiaNam SudanCộng hoà Trung PhiTchadNigerMaliBurkina FasoYemenOmanCác Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhấtẢ Rập Xê ÚtIraqIranKuwaitQatarBahrainIsraelSyriaLibanJordanCộng hòa SípThổ Nhĩ KỳAfghanistanTurkmenistanPakistanHy LạpÝMaltaPhápBồ Đào NhaTây Ban NhaMauritiusRéunionMayotteComorosSeychellesMadagascarSão Tomé và PríncipeSri LankaẤn ĐộIndonesiaBangladeshTrung QuốcNepalBhutanMyanmarCanadaĐan Mạch (Greenland)IcelandMông CổNa UyThụy ĐiểnPhần LanCộng hòa IrelandVương quốc Liên hiệp Anh và Bắc IrelandHà LanBỉĐan MạchThụy SĩÁoĐứcSloveniaCroatiaSécSlovakiaHungaryBa LanNgaLitvaLatviaEstoniaBelarusMoldovaUkrainaBắc MacedoniaAlbaniaMontenegroBosnia và HerzegovinaSerbiaBulgariaRomâniaGruziaAzerbaijanArmeniaKazakhstanUzbekistanTajikistanKyrgyzstanNgaHoa KỳMaldivesNhật BảnCộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều TiênHàn QuốcĐài LoanSingaporeMalaysiaPhilippinesThái LanViệt NamLàoCampuchiaẤn ĐộVenezuelaGuyanaSurinamePháp (Guyane thuộc Pháp)BrasilCape VerdeTây Ban Nha (Quần đảo Canaria)DominicaPuerto RicoCộng hoà DominicaBahamasJamaicaCubaMexicoMexicoVenezuelaGuyanaSurinamePháp (Guyane thuộc Pháp)BrasilCape VerdeTây Ban Nha (Quần đảo Canaria)DominicaPuerto RicoCộng hoà DominicaBahamasJamaicaCubaMexicoMexiCoĐan Mạch (Quần đảo Faroe)
Vị trí của Đan Mạch (đỏ) trong Liên minh châu Âu (trắng)
Vị trí Đan Mạch lục địa (xanh đậm) tại Liên minh châu Âu (xanh)
Vị trí Đan Mạch lục địa (xanh đậm) tại Liên minh châu Âu (xanh)
Tổng quan
Thủ đô Copenhagen (København)
55°43′B 12°34′Đ / 55,717°B 12,567°Đ / 55.717; 12.567
Thành phố lớn nhấtCopenhagen
Ngôn ngữ chính thứcTiếng Đan Mạch²
Tôn giáo
Giáo hội Đan Mạch
Chính trị
Chính phủQuân chủ lập hiến nghị viện nhất thể
Frederik X
Mette Frederiksen
Lập phápQuốc hội
Lịch sử
Thành lập
• Hợp nhất
khoảng thế kỷ VIII
• Đạo luật Hiến pháp
5 tháng 6 năm 1849
• Thống nhất vương quốc
24 tháng 3 năm 1948
Địa lý
Diện tích  
• Tổng cộng
42,931³ km2 (hạng 130³)
(16,576,5) mi2
• Mặt nước (%)
1,74 (2015)
Dân số 
• Ước lượng Q4 2021
5.843.347 (hạng 112³)
• Đảo Faroe
52.110
• Greenland
56.081
137.65/km2
356,5/mi2
Kinh tế
GDP  (PPP)Ước lượng 2026
• Tổng số
Tăng 541,335 tỷ đô la Mỹ (hạng 54)
Tăng 89.667 đô la Mỹ (hạng 11)
GDP  (danh nghĩa)Ước lượng 2026
• Tổng số
Tăng 503,772 tỷ đô la Mỹ (hạng 37)
• Bình quân đầu người
Tăng 83.442 đô la Mỹ (hạng 9)
Đơn vị tiền tệKrone Đan Mạch (DKK)
Thông tin khác
Gini? (2022)Tăng theo hướng tiêu cực 27,7
thấp
HDI? (2023)Tăng 0,962
rất cao · hạng 4
Múi giờUTC+1 (CET³)
• Mùa hè (DST)
UTC+2 (CEST³)
Giao thông bênphải
Mã điện thoại+45³
Mã ISO 3166DK
Tên miền Internet.dk³
Trang web
Denmark.dk
Location of Đan Mạch
Vị trí Vương quốc Đan Mạch: Greenland, Quần đảo Faroe (đường tròn), và Đan Mạch.
  1. ¹ Tuyên ngôn của Nữ hoàng: Guds hjælp, Folkets kærlighed, Danmarks styrke ("Phước chúa, lòng dân, sức mạnh Đan Mạch")
    ² Cùng với tiếng Kalaallisut trên đảo Greenland, tiếng Faroe trên quần đảo Faroe và tiếng Đức tại các vùng đông dân gốc Đức
    ³ Không tính Greenland và quần đảo Faroe

Đan Mạch (tiếng Đan Mạch: Danmark) là một quốc gia thuộc vùng Scandinavia ở Bắc Âu và là thành viên chính của Vương quốc Đan Mạch. Đan Mạch nằm ở vùng cực nam của các nước Nordic, nằm phía Tây Nam của Thụy Điển, phía Nam của Na Uy, và phía Bắc của Đức. Đan Mạch giáp cả biển Baltic và biển Bắc. Đan Mạch bao gồm một bán đảo lớn, Jutland (Jylland) và nhiều đảo, được biết đến nhiều nhất là Zealand (Sjælland), Funen (Fyn), Vendsyssel-Thy, Lolland, Falster, Bornholm, và hàng trăm đảo nhỏ thường được gọi là quần đảo Đan Mạch. Đan Mạch từ lâu đã kiểm soát cửa ngõ vào biển Baltic. Trước khi có kênh đào Kiel, nước chảy vào biển Baltic qua ba eo biển được gọi là những eo biển Đan Mạch.

Đan Mạch là một quốc gia quân chủ lập hiến với thể chế đại nghị. Đan Mạch có một chính phủ cấp quốc gia và chính quyền địa phương ở 98 khu tự quản. Đan Mạch là thành viên của Liên minh châu Âu từ năm 1973, mặc dù không thuộc khu vực đồng Euro. Đan Mạch là một trong những thành viên sáng lập của NATO và OECD.

Đan Mạch, với một nền kinh tế tư bản chủ nghĩa hỗn hợp và hệ thống phúc lợi quốc gia lớn, xếp hạng nhất trên thế giới về bình đẳng thu nhập. Theo tạp chí kinh tế Hoa Kỳ Forbes, Đan Mạch có môi trường kinh doanh tốt nhất thế giới. Từ năm 2006 đến 2008, theo thăm dò, Đan Mạch được xếp hạng là nơi hạnh phúc nhất thế giới dựa trên các tiêu chí sức khỏe, phúc lợi xã hội và giáo dục. Thăm dò Chỉ số hòa bình toàn cầu năm 2009 xếp Đan Mạch là nước yên bình thứ nhì trên thế giới sau New Zealand. Đan Mạch được xếp là nước ít tham nhũng nhất trên thế giới theo Chỉ số nhận thức tham nhũng 2008, cùng hạng với Thụy Điển và New Zealand.

Tiếng Đan Mạch, ngôn ngữ quốc gia được coi là gần với tiếng Thụy Điển và tiếng Na Uy. Đan Mạch cũng có văn hóa và lịch sử tương đồng với hai nước này. 82,0% dân số Đan Mạch và 90,3% dân tộc Đan Mạch là thành viên của giáo hội Luther. Năm 2009, 526.000 người (9,5% dân số Đan Mạch) là người nhập cư hoặc thế hệ sau của những người nhập cư. Đa số (54%) trong số này có nguồn gốc từ Scandinavia.

Tên gọi

Tên gọi của Đan Mạch trong tiếng Việt bắt nguồn từ tiếng Trung. Quốc hiệu của quốc gia này là "Danmark". Bằng tiếng Trung, "Dan-mark" được phiên âm là "丹麥" (pinyin: "Dān mài"). "丹麥" có âm Hán Việt là "Đan Mạch".

Lịch sử

Thời tiền sử

Các phát hiện khảo cổ ở Đan Mạch có niên đại từ năm 130.000–110.000 trước Công nguyên trong thời kỳ gian băng Eem. Con người đã sống ở Đan Mạch từ khoảng năm 12.500 trước Công nguyên và có bằng chứng ngành nông nghiệp đã tồn tại từ khoảng năm 3900 trước Công nguyên. Thời kỳ đồ đồng Nordic (1.800–600 trước Công nguyên) ở Đan Mạch đã được đánh dấu bằng các gò mộ để lại nhiều phát hiện khảo cổ, bao gồm lur và Sun Chariot.

Trong Thời kỳ Đồ sắt tiền La Mã (500 trước Công nguyên – 1 Công nguyên), các nhóm dân bản địa bắt đầu di cư về phía nam, dù những người Đan Mạch đầu tiên đến Đan Mạch giữa thời kỳ tiền La Mã và Thời kỳ Đồ sắt German, trong Thời kỳ Đồ sắt La Mã (1–400 Công Nguyên).

Thời tiền sử ở Đan Mạch cách nay khoảng 15.000 năm, khi sông băng lục địa (inland ice) trôi chệch về phía bắc do một sự thay đổi khí hậu. Những người săn bắt tuần lộc (loại hươu lớn có sừng nhiều nhánh, tên khoa học là Rangifer tarandus) đã sống tại đây, sau đó tới những người sống bằng nghề săn bắt các muông thú khác và những người đánh cá trải qua hàng thiên niên kỷ.

Cách nay khoảng 6.000 năm thì bắt đầu thời đại đồ đá của người săn bắt, dần dần thay thế bằng thời đại đồ đá của nông dân, sau đó là thời đại đồ đồng, rồi thời đại đồ sắt.

Ngay cuối thời đại đồ sắt, tức khoảng thế kỷ thứ VIII, ở đây đã tồn tại một chính quyền trung ương mạnh, bằng chứng là đã có công trình Dannevirke gồm hệ thống bờ lũy cao, dài 14 km ở cách phía nam biên giới Đan Mạch - Đức hiện nay khoảng 40 km, gần bên thành phố viking Hedeby (tiếng Đức là Haithabu), vùng Slien gần Schleswig. Ngoài ra trong thời đại đồ sắt còn một hệ thống kênh đào ngang qua đảo Samsø dài khoảng 500 m, rộng 11 m để tàu thuyền lưu thông, thời đó dùng làm một khâu của căn cứ hải quân bảo vệ thành phố Aarhus, gọi là Kanhavekanalen.

Trung cổ

Tàu Ladby, con tàu lớn nhất của người Viking được tìm thấy ngoài khơi Đan Mạch.
Cối xay gió Dybboel

Thời tiền sử kết thúc vào Thời đại Viking, khi những người Viking Đan Mạch bắt đầu đi buôn bán và cướp bóc ở phần lớn châu Âu.

Nhờ có 2 tấm bia đá khắc chữ rune ở Jelling (nam bán đảo Jylland, tấm nhỏ do Gorm già dựng khoảng năm 955, tấm lớn do Harald răng xanh dựng khoảng năm 965) mà ta biết vị vua đầu tiên của bán đảo Jylland là Gorm già Gorm den Gamle và là cha của Harald Blauzahn (Harald răng xanh), người sau này đã thống nhất Đan Mạch vào năm 980. Hai tấm bia kể trên được coi là "Giấy khai sinh của Đan Mạch".

Cho tới tận thế kỷ XI người Đan Mạch vẫn còn được coi là người Viking, dân tộc đã từng làm chủ nhiều thuộc địa và thâu tóm việc buôn bán khắp châu Âu. Người Viking cũng như thường xuyên cướp phá và gây chiến. Họ bắt đầu đòi cái gọi là Danegæld (món nợ người Đan Mạch) theo đó thì các vua Anh phải nộp thuế cho vua Đan Mạch, để không bị cướp bóc, vì họ có một hạm đội rất mạnh.

Cận đại

Rất nhiều lần trong lịch sử Đan Mạch đã giành được quyền kiểm soát Vương quốc Anh, Na Uy, Thuỵ Điển và một phần lớn bờ biển Baltic, cũng như phần phía bắc nước Đức. Vùng Skåne (phần đất phía nam Thuỵ Điển ngày nay) cũng đã từng thuộc về Đan Mạch trong một thời gian dài trước khi trao cho Thụy Điển sau Hòa ước Roskilde vào năm 1658. Liên hiệp Đan Mạch - Na Uy (1380-1814) kết thúc vào năm 1814 cùng với việc Na Uy bị sáp nhập vào Thuỵ Điển (tới năm 1905). Riêng Greenland, quần đảo Faroe, Iceland (cho tới năm 1944) và vùng Đan Mạch-Tây Ấn (cho tới năm 1917) vẫn thuộc quyền sở hữu của Đan Mạch.

Phong trào dân tộc và những người dân chủ ở Đan Mạch bắt đầu tạo được nhiều ảnh hưởng từ thập niên 1830. Sau cuộc cách mạng châu Âu 1848, nhà nước quân chủ lập hiến Đan Mạch được thành lập: hiến pháp đầu tiên được soạn thảo.

Sau khi thất bại trong cuộc Chiến tranh Phổ-Đan Mạch năm 1864, Đan Mạch buộc phải cắt vùng Schleswig-Holstein cho nước Phổ. Kể từ sau thất bại này Đan Mạch giữ một thái độ nhất quyết trung lập trong đối ngoại của quốc gia cho đến sau Chiến tranh thế giới thứ nhất.

Thế kỷ XX đến nay

Một nhóm các binh sĩ Đan Mạch vào buổi sáng khi cuộc xâm lược của Đức vào Đan Mạch bắt đầu, ngày 9 tháng 4 năm 1940.

Sau Chiến tranh thế giới thứ nhất biên giới Đan Mạch - Đức được tái xác lập, lần này là lui về phía nam. Năm 1920 nó được xác định chính thức và tồn tại cho đến ngày nay: bắc Schleswig trở về với Đan Mạch. Việc thường xuyên thay đổi đường biên giới dẫn tới sự tồn tại của hai bộ phận dân cư thiểu số ở hai phía: người Đức ở nam Đan Mạch và người Đan Mạch ở miền bắc nước Đức.

Từ ngày 9 tháng 4 năm 1940 cho đến khi kết thúc Chiến tranh thế giới thứ hai Đan Mạch nằm dưới sự chiếm đóng của quân đội Đức. Cuộc nổi dậy của nhân dân Đan Mạch chống lại sự thảm sát người Do Thái đã trở nên tiêu biểu. Tháng 10 năm 1943 những người Do Thái ở Đan Mạch đã được nhân dân Đan Mạch cứu thoát.

Sau chiến tranh, Đan Mạch trở thành thành viên của khối NATO. Năm 1973 vương quốc này là quốc gia Bắc Âu đầu tiên trở thành thành viên của Cộng đồng châu Âu, nay là Liên minh châu Âu, sau cuộc trưng cầu dân ý.

Năm 1989, Đan Mạch trở thành nước đầu tiên trên thế giới thông qua luật cho phép người đồng tính luyến ái được phép chung sống với nhau.

Sau cuộc trưng cầu ý dân năm 1992, người Đan Mạch phản đối việc phê chuẩn hiệp ước Maastricht (Hiệp ước ngày 7 tháng 2 năm 1992, thành lập Liên minh châu Âu của 12 quốc gia thành viên của Cộng đồng Kinh tế châu Âu), nhưng lại chấp nhận vào năm 1993. Trong cuộc trưng cầu ý dân năm 2000, Đan Mạch đã từ chối lưu hành đồng euro, nước này vẫn sử dụng đồng krone Đan Mạch, tiền riêng của nước mình.

Năm 2009, Greenland tiến thêm một bước trên con đường tự trị. Sau cuộc trưng cầu dân ý năm 2008, chế độ tự quản mới có hiệu lực từ ngày 21 tháng 6 năm 2009, đúng 30 năm sau khi hòn đảo được hưởng quy chế tự trị. Greenland được nắm quyền đối với tài nguyên thiên nhiên, người Greenland được công nhận là một dân tộc riêng theo luật quốc tế, và tiếng Greenland trở thành ngôn ngữ chính thức. Ngày 1 tháng 6 năm 2022, trong bối cảnh Nga xâm lược Ukraina, gần 67% cử tri Đan Mạch bỏ phiếu bãi bỏ điều khoản miễn trừ đối với chính sách an ninh và quốc phòng chung của Liên minh châu Âu. Ngày 14 tháng 1 năm 2024, Nữ hoàng Margrethe II thoái vị sau 52 năm trị vì, nhường ngôi cho con trai là Frederik X. Đây là lần đầu tiên trong gần 900 năm có một quân chủ Đan Mạch tự nguyện thoái vị.

Greenland sau đó trở thành tâm điểm căng thẳng giữa Đan Mạch và Hoa Kỳ, khi Tổng thống Donald Trump nhiều lần đe dọa giành quyền kiểm soát hòn đảo. Đan Mạch và một số đồng minh NATO đã điều quân tới Greenland để tăng cường an ninh Bắc Cực. Ngày 17 tháng 1 năm 2026, ông Trump tuyên bố áp thuế 10% lên hàng hóa của Đan Mạch và bảy nước châu Âu khác từ ngày 1 tháng 2. Mức thuế này sẽ tăng lên 25% từ ngày 1 tháng 6 và duy trì cho đến khi Mỹ mua được Greenland. Chính phủ Đan Mạch và chính quyền Greenland khẳng định hòn đảo không phải để bán. Ngày 21 tháng 1, bên lề Diễn đàn Kinh tế thế giới tại Davos, ông Trump rút lại đe dọa áp thuế. Ông cho biết đã đạt được một "khuôn khổ" thỏa thuận với NATO về Greenland và khu vực Bắc Cực.

Lập trường cứng rắn trong vụ Greenland giúp Thủ tướng Mette Frederiksen và Đảng Dân chủ Xã hội lấy lại sự ủng hộ. Nhân đà đó, bà quyết định tổ chức bầu cử sớm. Trong cuộc bầu cử quốc hội ngày 24 tháng 3 năm 2026, Đảng Dân chủ Xã hội vẫn dẫn đầu với 21,9% số phiếu, dù đây là một trong những kết quả thấp nhất của đảng này trong hơn một thế kỷ. Không khối nào giành được đa số 90 ghế: khối cánh tả có 84 ghế, khối cánh hữu có 77 ghế. Sau gần 10 tuần đàm phán, tối ngày 1 tháng 6 năm 2026, Đảng Dân chủ Xã hội đạt thỏa thuận lập chính phủ liên minh với Đảng Nhân dân Xã hội chủ nghĩa, Đảng Tự do Cấp tiến và Đảng Ôn hòa. Bà Frederiksen bước vào nhiệm kỳ thủ tướng thứ ba liên tiếp.

Địa lý

Đất nước thuộc vùng Scandinavia với diện tích 43.000 km², một phần ba trong số đó là diện tích của 443 hòn đảo lớn nhỏ. Hai hòn đảo lớn nhất là Zealand (Sjælland) – rộng khoảng 7.000 km² và Funen (Fyn) – khoảng 3.000 km². Đường bờ biển dài tới 7.314 km. Địa hình của Đan Mạch khá bằng phẳng, với điểm cao nhất cách 173 m so với mực nước biển.

Bản đồ Đan Mạch
Bản đồ Đan Mạch

Bán đảo Jutland (Jylland) hình thành nên phần đất liền của Đan Mạch. Nó trải dài trên 300 km tính từ biên giới với Đức. Các cồn cát, vũng biển và bãi bồi bảo vệ bờ tây của bán đảo trước những cơn bão dữ dội từ ngoài Biển Bắc. 443 hòn đảo lớn nhỏ tập trung chủ yếu trên biển Baltic, ngay sát với bờ tây của Jutland. Chỉ 76 trong số này có người ở. Độ cao trung bình của Đan Mạch so với mực nước biển là 30 m..

Những khối băng lớn của thời kì băng hà đã hình thành nên Đan Mạch ngày nay. Một vành đai băng cổ đã chia cắt phần đông và tây của Jutland.

Vịnh hẹp khoét sâu vào đất liền lớn nhất có tên là Limfjorden, chạy xuyên ngang phần phía bắc bán đảo hướng tới mũi Skagen. Phía đông Jutland là Eo biển Lillebælt ngăn cách đảo Funen(Fyn) với lục địa. Đông nam Funen có hệ thống cầu nối với hòn đảo nhỏ Langeland. Chếch sang phía đông một chút là đảo Zealand (Sjælland), ngăn cách với Funen bởi Eo biển Storebælt. Trên bờ phía đông của đảo này ta sẽ tìm thấy thủ đô Copenhagen(København). Xa xa về phía đông là hòn đảo granit có tên Bornholm.

Trên đảo Greenland (Grønland)có khoảng hơn 55.000 dân cư sinh sống, 48.000 trong số họ là người thiểu số Inuit. Thủ phủ của Greenland là Nuuk. Từ năm 1380 hòn đảo này là thuộc địa của Đan Mạch, từ năm 1953 nó trở thành một lãnh thổ tự trị thuộc Đan Mạch.

Hình Đan Mạch chụp từ vệ tinh

Quần đảo Faroe (Farøerne) (thủ phủ: Tórshavn, diện tích 1.399 km², 44.800 dân) là thuộc địa của Na Uy từ năm 1035 tới năm 1814. Quần đảo này có khí hậu ôn hoà, dễ chịu chủ yếu nhờ vào ảnh hưởng của dòng hải lưu Gulf.

Cũng chính dòng hải lưu này, cùng với vị trí phía bắc của Đan Mạch, ảnh hưởng phần lớn tới khí hậu của vương quốc: thường có một đợt gió từ ôn hoà tới mạnh thổi chủ yếu từ phía tây, mùa hè lạnh hơn so với các nước châu Âu khác, nhưng mùa đông lại ấm áp hơn, lượng mưa hàng năm vào loại trung bình. Cây trồng đa phần là cây chắn gió và chắn cát lấn vào đất liền.

Ngoại trừ loài hươu sừng nhiều nhánh (Cervus elaphus) Đan Mạch hầu như không có thêm loài thú lớn nào khác. Ngược lại, nơi đây lại là thế giới của vô số các loài chim. Ô nhiễm môi trường chính là nguyên nhân chủ yếu đe dọa sự tồn tại của các loài động vật vùng hồ và bờ biển của Đan Mạch.

Các tài nguyên chính của quốc gia: dầu mỏ, khí đốt, cá, muối và đá vôi.

Khí hậu

Đan Mạch có khí hậu ôn đới, đặc trưng bởi mùa đông ấm áp, với nhiệt độ trung bình tháng một 1,5 °C (34,7 °F), và mùa hè mát, với nhiệt độ trung bình tháng 8 17,2 °C (63,0 °F). Đan Mạch có 179 ngày có giáng thủy với tổng lượng nước 765 milimét (30 in) mỗi năm; mùa thu là mùa ẩm ướt nhất và mùa xuân khô nhất. Vị trí giữa lục địa và đại dương làm cho thời tiết thường thay đổi.

Do vị trí phía bắc của Đan Mạch nên có những dao động theo mùa về ánh sáng ban ngày. Ngày ngắn trong mùa đông khi mặt trời mọc khoảng 8:45 sáng và lặn lúc 3:45 pm (giờ chuẩn), và mùa hè kéo dài khi mặt trời mọc lúc 4:30 sáng va lặn lúc 10 tối (giờ mùa hè).

Dữ liệu khí hậu của Đan Mạch (2001–2010)
Tháng 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 Năm
Trung bình ngày tối đa °C (°F) 3.3
(37.9)
3.3
(37.9)
6.1
(43.0)
11.5
(52.7)
15.5
(59.9)
18.5
(65.3)
21.6
(70.9)
21.2
(70.2)
17.5
(63.5)
12.3
(54.1)
7.9
(46.2)
4.2
(39.6)
11.9
(53.4)
Trung bình ngày °C (°F) 1.5
(34.7)
1.2
(34.2)
3.0
(37.4)
7.5
(45.5)
11.4
(52.5)
14.6
(58.3)
17.4
(63.3)
17.2
(63.0)
13.8
(56.8)
9.4
(48.9)
5.7
(42.3)
2.2
(36.0)
8.8
(47.8)
Trung bình ngày tối thiểu °C (°F) −0.8
(30.6)
−1.3
(29.7)
−0.2
(31.6)
3.6
(38.5)
7.4
(45.3)
10.6
(51.1)
13.4
(56.1)
13.5
(56.3)
10.2
(50.4)
6.2
(43.2)
3.2
(37.8)
−0.3
(31.5)
5.5
(41.9)
Lượng Giáng thủy trung bình mm (inches) 66
(2.6)
50
(2.0)
43
(1.7)
37
(1.5)
53
(2.1)
68
(2.7)
77
(3.0)
91
(3.6)
62
(2.4)
83
(3.3)
75
(3.0)
61
(2.4)
765
(30.1)
Số ngày mưa trung bình (≥ 1mm) 18 15 13 11 13 13 14 16 14 17 20 17 181
Số giờ nắng trung bình tháng 47 71 146 198 235 239 232 196 162 111 58 45 1.739
Nguồn: Viện khí tượng Đan Mạch

Sinh thái

Phong cảnh Đan Mạch đặc trưng bởi sự bằng phẳng, đất trồng trọt và các bờ biển cát.
Dẻ gai châu Âu phổ biến khắp Đan Mạch đặc biệt ở vùng rừng.

Đan Mạch thuộc về Giới Bắc Cực và có thể được chia làm hai vùng sinh thái: rừng hỗn hợp Đại Tây Dương và rừng hỗn hợp Baltic. Hầu hết tất cả rừng nguyên sinh của Đan Mạch đã bị phá hủy hoặc chia nhỏ, chủ yếu do mục đích nông nghiệp trong thiên niên kỷ trước. Sự phá rừng đã tạo ra những vùng cây thạch nam bị phá hủy lớn và cát trôi có thể gây nhiều thiệt hại. Mặc dù vậy, có vài rừng mọc lại trên quốc gia này và tổng cộng 12,9% diện tích đất bây giờ là rừng. Norway spruce là loại cây phổ biến nhất (2017), đóng vai trò quan trọng trong việc sản xuất cây Giáng sinh.

Hoẵng châu Âu có số lượng ngày càng tăng tại vùng quê, và hươu đỏ có sừng có thể được tìm thấy ở vùng rừng Jutland. Đan Mạch cũng có các loại động vật có vú nhỏ hơn, như là chồn hôi châu Âu, thỏ đồng và nhím gai. Khoảng 400 loài chim cư trú tại Đan Mạch và khoảng 160 loại phối giống tại quốc gia này. Các loài động vật có vú đại dương lớn bao gồm cá heo cảng, các loại động vật chân màng đôi khi có cá voi lớn ghé thăm, bao gồm cá voi xanh và cá voi sát thủ. Cá tuyết, cá trích và cá bơn sao là các loại cá có số lượng dồi dào tại Đan Mạch và la cơ sở của một ngành công nghiệp đánh cá lớn.

Chính trị

Đan Mạch là một quốc gia quân chủ lập hiến với thể chế đại nghị theo Hiến pháp Đan Mạch, được ban hành vào năm 1849. Về mặt chính thức, quân chủ thực hiện hành pháp và chủ trì Hội đồng Nhà nước (viện cơ mật). Trên thực tế, quân chủ chỉ có vai trò biểu tượng và mang tính nghi lễ, ví dụ như bổ nhiệm, miễn nhiệm thủ tướng, bộ trưởng. Quân chủ không chịu trách nhiệm về hành vi của mình và là bất khả xâm phạm. Frederik X là quốc vương Đan Mạch từ ngày 14 tháng 1 năm 2024.

Hiến pháp năm 1849 đã qua năm lần sửa đổi, vào các năm 1855, 1866, 1915, 1920 và 1953. Năm 1915, phụ nữ được trao quyền bầu cử. Năm 1920, số nghị sĩ được tăng thêm để có chỗ cho đại biểu vùng Nam Jylland, sau khi Bắc Schleswig trở về Đan Mạch. Lần sửa đổi năm 1953 đánh dấu nhiều bước ngoặt: thượng viện Landsting bị bãi bỏ để Quốc hội chuyển sang chế độ một viện, phụ nữ lần đầu được quyền kế vị ngai vàng, còn Greenland chấm dứt thân phận thuộc địa để trở thành một phần của vương quốc.

Tổ chức chính quyền

Cung điện Christiansborg là trụ sở Quốc hội, Tòa án tối cao và các cơ quan chính phủ

Quốc hội (tiếng Đan Mạch: Folketinget) là cơ quan lập pháp đơn viện của Đan Mạch. Luật của Quốc hội có hiệu lực tại Đan Mạch và Greenland, Quần đảo Faroe trong một số trường hợp. Quốc hội cũng quyết định dự toán ngân sách nhà nước, phê chuẩn quyết toán ngân sách nhà nước và giám sát hoạt động của Chính phủ. Thành viên Chính phủ và nghị sĩ có quyền trình dự luật trước Quốc hội. Luật được Quốc hội thông qua được trình trước Hội đồng Nhà nước để được quân chủ ngự phê, công bố chậm nhất là 30 ngày kể từ ngày thông qua. Quốc hội có quyền biểu quyết bất tín nhiệm một bộ trưởng hoặc toàn bộ Chính phủ.

Quốc hội gồm 179 nghị sĩ được bầu theo hệ thống đại diện tỷ lệ và nguyên tắc phổ thông đầu phiếu với ngưỡng bầu cử 2%. Đan Mạch bầu 175 nghị sĩ, Greenland và Quần đảo Faroe mỗi khu vực bầu hai nghị sĩ. Nhiệm kỳ của mỗi khóa Quốc hội là bốn năm, nhưng thủ tướng có quyền yêu cầu quân chủ giải tán Quốc hội sớm.

Chính phủ gồm thủ tướng, các bộ trưởng và thay mặt quân chủ thực hiện quyền hành pháp. Chính phủ có nhiệm vụ trình dự toán ngân sách nhà nước trước Quốc hội, thi hành luật và chính sách đối nội, đối ngoại của Đan Mạch. Thủ tướng là người đứng đầu chính phủ. Quân chủ thông thường bổ nhiệm lãnh đạo của đảng hoặc liên minh những đảng có khả năng giành được sự tín nhiệm của Quốc hội làm thủ tướng. Chính phủ Đan Mạch thường là chính phủ liên hiệp hoặc thậm chí chính phủ thiểu số vì không có một đảng chiếm ưu thế trong Quốc hội để tự thành lập chính phủ.

Hệ thống pháp luật

"Y pháp kiến quốc", lời mở đầu của Codex Holmiensis, trên Tòa nhà Pháp đình Copenhagen. Năm 2023, tổ chức xã hội dân sự World Justice Project xếp hạng Đan Mạch thứ 1 về pháp quyền

Hệ thống tư pháp của Đan Mạch gồm tòa án dân sự, tòa án hình sự và tòa án hành chính. Tòa án thực hiện quyền tư pháp độc lập với Chính phủ và Quốc hội theo Hiến pháp. Vương quốc Đan Mạch không có một hệ thống tư pháp thống nhất mà gồm ba hệ thống riêng biệt của Đan Mạch, Greenland và Quần đảo Faroe. Tuy nhiên, quyết định của tòa án cấp cao tại Greenland và Quần đảo Faroe có thể được kháng cáo lên Tòa án cấp cao Đan Mạch. Tòa án tối cao Đan Mạch là tòa án hình sự, dân sự cao nhất của Đan Mạch.

Các đảng chính trị

Sau cuộc bầu cử quốc hội ngày 24 tháng 3 năm 2026, có 12 đảng giành được ghế trong số 175 ghế dành cho Đan Mạch chính quốc. Bốn ghế còn lại thuộc về Greenland và quần đảo Faroe. Ngày 3 tháng 6 năm 2026, Đảng Dân chủ Xã hội, Đảng Nhân dân Xã hội chủ nghĩa, Đảng Ôn hòa và Đảng Tự do Cấp tiến thành lập chính phủ liên minh do Thủ tướng Mette Frederiksen đứng đầu.

Đảng Tên tiếng Đan Mạch Lãnh đạo Tỷ lệ phiếu (%) Số ghế
Đảng Dân chủ Xã hội Socialdemokratiet Mette Frederiksen 21,8 38
Đảng Nhân dân Xã hội chủ nghĩa Socialistisk Folkeparti (SF) Pia Olsen Dyhr 11,6 20
Đảng Tự do Venstre Troels Lund Poulsen 10,1 18
Liên minh Tự do Liberal Alliance Alex Vanopslagh 9,4 16
Đảng Nhân dân Đan Mạch Dansk Folkeparti Morten Messerschmidt 9,1 16
Đảng Ôn hòa Moderaterne Lars Løkke Rasmussen 7,7 14
Đảng Nhân dân Bảo thủ Det Konservative Folkeparti Mona Juul 7,6 13
Liên minh Đỏ – Xanh Enhedslisten Lãnh đạo tập thể (phát ngôn viên chính trị: Pelle Dragsted) 6,3 11
Đảng Tự do Cấp tiến Radikale Venstre Martin Lidegaard 5,8 10
Đảng Dân chủ Đan Mạch Danmarksdemokraterne Inger Støjberg 5,8 10
Đảng Thay thế Alternativet Franciska Rosenkilde 2,6 5
Đảng Công dân Borgernes Parti Lars Boje Mathiesen 2,1 4

Quan hệ ngoại giao

Thủ tướng Đan Mạch Mette Frederiksen (thứ hai từ trái sang) cùng với các người đồng cấp tại Hội đồng Nordic ở Copenhagen, 2021

Đan Mạch có ảnh hưởng đáng kể tại Bắc Âu và là một trung cường quốc. Trong những năm gần đây, Greenland và Quần đảo Faroe được tham gia quyết định chính sách đối ngoại về đánh bắt cá, săn bắt cá voi và một số vấn đề địa chính trị. Là một thành viên Liên minh châu Âu, chính sách đối ngoại của Đan Mạch gắn liền với chính sách đối ngoại của Liên minh châu Âu; Đan Mạch (cùng với Greenland) gia nhập Cộng đồng Kinh tế châu Âu vào năm 1973. Đan Mạch đã giữ chức chủ tịch Hội đồng Liên minh châu Âu tám nhiệm kỳ, gần đây nhất là từ ngày 1 tháng 7 đến ngày 31 tháng 12 năm 2025. Năm 2022, trong bối cảnh Nga xâm lược Ukraina, cử tri Đan Mạch bỏ phiếu bãi bỏ điều khoản miễn trừ về quốc phòng, mở đường cho nước này tham gia chính sách an ninh và quốc phòng chung của Liên minh châu Âu. Sau Chiến tranh thế giới thứ hai, Đan Mạch chấm dứt lập trường trung lập 200 năm và tham gia sáng lập NATO vào năm 1949. Dư luận Đan Mạch tiếp tục ủng hộ Đan Mạch tham gia NATO. Sang đầu năm 2026, quan hệ Đan Mạch – Hoa Kỳ trở nên căng thẳng khi Tổng thống Donald Trump dọa áp thuế lên Đan Mạch cùng bảy nước châu Âu khác, nhằm ép Đan Mạch bán Greenland. Chỉ vài ngày sau, ông rút lại lời đe dọa này.

Đan Mạch có quan hệ ngoại giao với trên 100 nước, là thành viên của hầu hết các tổ chức chính trị, kinh tế, tài chính quốc tế và khu vực, tham gia Hiệp hội Mậu dịch tự do châu Âu (EFTA) năm 1959, Hội đồng Bắc Âu và Quỹ Dự án Bắc Âu (NOPEF)(1952), gia nhập Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) (1949), nhưng không cho phép NATO thiết lập căn cứ hạt nhân NATO trên lãnh thổ Đan Mạch trong thời bình. Ngoài ra, Đan Mạch là thành viên tích cực của Liên Hợp Quốc (UN), Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD), Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) và Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO).

Phân cấp hành chính

Đan Mạch có tổng diện tích 43,094 kilômét vuông (16,639 dặm vuông Anh), được chia thành 5 vùng (regioner). Dưới cấp vùng là 98 đô thị (kommuner). Riêng quần đảo Ertholmene ở cực đông, rộng 39 ha, không thuộc vùng hay đô thị nào mà do Bộ Quốc phòng trực tiếp quản lý.

Các vùng ra đời ngày 1 tháng 1 năm 2007, thay thế 16 hạt trước đó. Cùng đợt cải cách này, nhiều đô thị nhỏ được hợp nhất, khiến số đô thị giảm từ 270 xuống còn 98. Phần lớn đô thị hiện có ít nhất 20.000 dân, đủ quy mô để vững vàng về tài chính và quản lý, dù vẫn có một vài ngoại lệ. Mỗi vùng do một hội đồng vùng điều hành, được bầu trực tiếp với nhiệm kỳ 4 năm. Cuộc bầu cử gần nhất diễn ra ngày 18 tháng 11 năm 2025, cùng ngày với bầu cử các hội đồng đô thị. Theo cải cách y tế thông qua vào tháng 11 năm 2024, Vùng thủ đô và Vùng Sjælland sẽ sáp nhập thành Vùng Đông Đan Mạch (Region Østdanmark) từ ngày 1 tháng 1 năm 2027, đặt trụ sở tại Sorø. Từ đó, Đan Mạch chỉ còn bốn vùng. Nhiều cơ quan khác như khu cảnh sát, khu tòa án và khu bầu cử cũng được phân chia theo ranh giới đô thị.

Các vùng

Mỗi vùng do một hội đồng vùng (regionsråd) lãnh đạo, nhiệm kỳ 4 năm. Trước đây, hội đồng nào cũng có 41 thành viên. Từ cuộc bầu cử năm 2025, quy mô các hội đồng được điều chỉnh: Vùng Đông Đan Mạch có 47 thành viên, Nam Đan Mạch và Trung Đan Mạch mỗi vùng 31, Bắc Đan Mạch 25. Hội đồng bầu ra chủ tịch (regionsrådsformand) từ chính các thành viên của mình. Các hội đồng vùng phụ trách y tế, dịch vụ xã hội và phát triển vùng. Khác với các hạt trước đây, vùng không có quyền thu thuế. Ngân sách y tế chủ yếu đến từ khoản đóng góp y tế quốc gia khoảng 6% (sundhedsbidrag), cùng nguồn chi của chính phủ và các đô thị.

Các vùng chênh lệch lớn về diện tích và dân số. Chẳng hạn, Vùng thủ đô, gồm vùng đô thị Copenhagen và đảo Bornholm, đông dân gấp ba lần vùng Bắc Đan Mạch, nơi có nhiều khu vực thưa dân ở phía bắc Jylland. Dưới hệ thống hạt trước đây, các đô thị đông dân như Copenhagen và Frederiksberg được hưởng quy chế ngang với hạt, tức là đơn vị hành chính cấp một. Với cải cách năm 2007, các đô thị mang quy chế đặc biệt (sui generis) này đều được nhập vào các vùng mới.

Tên Đan Mạch Tên tiếng Việt Trung tâm hành chính Thành phố lớn nhất Dân số
(1/1/2022)
Tổng diện tích
(km²)
Hovedstaden Vùng thủ đô Đan Mạch Hillerød Copenhagen 1.867.948 2.546,3
Midtjylland Trung Đan Mạch Viborg Aarhus 1.341.857 13.000,2
Nordjylland Bắc Đan Mạch Aalborg Aalborg 591.740 7.874
Sjælland Vùng Zealand Sorø Roskilde 843.513 7.217,8
Syddanmark Nam Đan Mạch Vejle Odense 1.228.362 12.191
Nguồn: Danmarks Statistik, bảng FOLK1A trên Statistikbanken

Kinh tế

Tập đoàn Lego là công ty đồ chơi có doanh thu cao nhất trên thế giới

Đan Mạch có nền kinh tế hỗn hợp phát triển và được Ngân hàng Thế giới xếp vào nhóm thu nhập cao. Năm 2022, nước này đứng thứ 8 thế giới về tổng thu nhập quốc dân (GNI) bình quân đầu người tính theo sức mua tương đương (PPP) và thứ 10 về GNI danh nghĩa bình quân đầu người. Nền kinh tế Đan Mạch thuộc nhóm tự do hàng đầu thế giới theo Chỉ số tự do kinh tế và báo cáo Tự do Kinh tế Thế giới. Báo cáo Năng lực Cạnh tranh Toàn cầu 2019 của Diễn đàn Kinh tế thế giới xếp Đan Mạch ở vị trí thứ 10 thế giới và thứ 7 tại khu vực châu Âu – Bắc Mỹ.

Tỷ lệ người có bằng đại học và sau đại học tại Đan Mạch cao thứ 4 thế giới. Đất nước này cũng đứng đầu thế giới về việc bảo vệ quyền lợi người lao động. Năm 2022, GDP tính trên mỗi giờ làm việc của Đan Mạch đứng thứ 16. Mức bất bình đẳng thu nhập trước thuế của Đan Mạch gần tiệm cận mức trung bình của OECD, nhưng sau khi tính thuế và các khoản trợ cấp xã hội, chênh lệch thu nhập giảm đáng kể. Theo Eurostat, năm 2017 Đan Mạch có hệ số Gini về thu nhập khả dụng thấp thứ 7 trong EU.

Theo Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF), Đan Mạch là quốc gia có mức lương tối thiểu cao nhất thế giới. Dù không ban hành luật về lương tối thiểu, mức sàn lương cao ở Đan Mạch có được là nhờ sức ảnh hưởng của các liên đoàn lao động. Ví dụ, thỏa thuận thương lượng tập thể giữa công đoàn 3F và hiệp hội chủ sử dụng lao động Horesta giúp nhân viên McDonald's cùng các chuỗi đồ ăn nhanh khác nhận mức lương tương đương 20 USD/giờ (cao hơn gấp đôi so với đồng nghiệp tại Mỹ), đồng thời được hưởng chế độ nghỉ phép có lương, nghỉ phép chăm con và bảo hiểm hưu trí. Tỷ lệ người lao động tham gia công đoàn năm 2015 đạt 68%.

Từ một nước nông nghiệp nhờ lợi thế đất đai trồng trọt, Đan Mạch đã đẩy mạnh phát triển công nghiệp và dịch vụ từ sau năm 1945. Đến năm 2017, ngành dịch vụ đóng góp khoảng 75% GDP, công nghiệp chế tạo chiếm khoảng 15% và nông nghiệp chỉ còn dưới 2%. Các ngành công nghiệp chính gồm tuabin gió, dược phẩm, thiết bị y tế, máy móc, thiết bị vận tải, chế biến thực phẩm và xây dựng. Khoảng 60% giá trị xuất khẩu đến từ hàng hóa, 40% còn lại là dịch vụ (chủ yếu là vận tải biển). Các mặt hàng xuất khẩu chủ lực gồm: tuabin gió, dược phẩm, máy móc thiết bị, thịt và các sản phẩm từ thịt, sản phẩm từ sữa, hải sản, đồ nội thất và sản phẩm thiết kế. Đan Mạch là quốc gia xuất khẩu ròng về lương thực và năng lượng, liên tục thặng dư cán cân thanh toán trong nhiều năm, giúp nước này chuyển dịch từ quốc gia đi vay ròng thành chủ nợ ròng. Tính đến ngày 1/7/2018, vị thế đầu tư quốc tế ròng (tài sản nước ngoài ròng) của Đan Mạch tương đương 64,6% GDP.

Đan Mạch nằm trong thị trường chung EU với quy mô hơn 508 triệu người tiêu dùng. Nhiều chính sách thương mại nội địa được điều chỉnh theo luật pháp và hiệp định chung của EU. Người dân Đan Mạch rất ủng hộ thương mại tự do: trong cuộc khảo sát năm 2016, 57% người được hỏi coi toàn cầu hóa là cơ hội, trong khi chỉ có 18% coi đây là mối đe dọa. Khoảng 70% khối lượng thương mại của Đan Mạch diễn ra trong nội khối EU. Tính đến năm 2017, các đối tác xuất khẩu lớn nhất của Đan Mạch là Đức, Thụy Điển, Anh và Mỹ.

Đồng krone Đan Mạch (DKK) được neo giá ở mức khoảng 7,46 kroner/euro thông qua cơ chế ERM II. Dù cuộc trưng cầu dân ý tháng 9/2000 đã phản đối sử dụng đồng euro, Đan Mạch vẫn tuân thủ các chính sách thuộc Liên minh Kinh tế và Tiền tệ EU (EMU) và đáp ứng đầy đủ các tiêu chí hội tụ kinh tế để gia nhập khu vực đồng euro. Hầu hết các đảng phái trong Quốc hội (Folketing) ủng hộ gia nhập EMU, nhưng các cuộc thăm dò dư luận từ năm 2010 đến nay luôn cho thấy phần lớn người dân phản đối đổi sang đồng euro. Tháng 3/2018, khảo sát Eurobarometer ghi nhận 29% người Đan Mạch ủng hộ EMU và đồng euro, trong khi 65% phản đối. Kết quả khảo sát tương tự vào tháng 11/2023 gần như không đổi với 31% ủng hộ và 63% phản đối.

Tính theo doanh thu tại Đan Mạch, các doanh nghiệp lớn nhất gồm: A.P. Møller-Mærsk (vận tải biển quốc tế), Novo (dược phẩm), ISS A/S (dịch vụ quản lý tòa nhà), Vestas (tuabin gió), Arla Foods (sản phẩm từ sữa), DSV (vận tải), Carlsberg Group (bia), Salling Group (bán lẻ), Ørsted A/S (năng lượng) và Danske Bank.

Năm 2023, Chính phủ Đan Mạch tập trung nghiên cứu các giải pháp nhằm tăng thuế đối với các doanh nghiệp kinh doanh năng lượng.

Chính sách công

Người dân Đan Mạch có mức sống cao, và nền kinh tế nước này nổi bật với hệ thống phúc lợi xã hội sâu rộng do nhà nước cung cấp. Nước này áp dụng mức thuế doanh nghiệp 22%, đi kèm chính sách ưu đãi thuế có thời hạn cho chuyên gia nước ngoài. Hệ thống thuế tại Đan Mạch áp dụng trên diện rộng, gồm 25% thuế giá trị gia tăng, cùng các khoản thuế tiêu thụ đặc biệt, thuế thu nhập và nhiều loại phí khác. Năm 2017, tổng tỷ lệ thu thuế đạt 46% GDP. Cơ cấu thuế của Đan Mạch có sự khác biệt so với mặt bằng chung OECD. Năm 2015, nguồn thu từ thuế thu nhập cá nhân tại đây cao hơn đáng kể, trong khi nguồn thu từ thuế doanh nghiệp, thuế tài sản lại thấp hơn, và hoàn toàn không thu phí bảo hiểm xã hội. Tỷ trọng thu từ thuế quỹ lương, VAT cùng các loại thuế hàng hóa, dịch vụ khác ở mức tương đương trung bình OECD.

Tính đến năm 2022, có 6,5% dân số Đan Mạch sống dưới ngưỡng nghèo (sau khi tính thuế và trợ cấp). Đây là tỷ lệ nghèo tương đối thấp thứ 2 trong khối OECD (sau Cộng hòa Séc), thấp hơn nhiều so với mức trung bình 11,4% của khối. Có 6% dân số cho biết không đủ tiền mua đủ lương thực, chưa bằng một nửa mức trung bình OECD.

Thị trường lao động

Giống như các nước Bắc Âu khác, Đan Mạch áp dụng Mô hình Bắc Âu, kết hợp giữa chủ nghĩa tư bản thị trường tự do với nhà nước phúc lợi toàn diện và chính sách bảo vệ người lao động mạnh mẽ. Nhờ mô hình "linh hoạt – an sinh" (flexicurity) nổi tiếng, Đan Mạch có thị trường lao động tự do nhất châu Âu, theo đánh giá của Ngân hàng Thế giới. Doanh nghiệp có thể tuyển dụng hoặc sa thải nhân sự bất cứ lúc nào (tính linh hoạt), còn người lao động trong thời gian chuyển việc được hưởng trợ cấp thất nghiệp tương đối cao (tính an sinh). Theo OECD, năm 2016, tỷ lệ thay thế thu nhập ròng ngắn hạn và dài hạn cho người thất nghiệp đạt 65% so với mức thu nhập ròng trước đó, cao hơn mức trung bình 53% của OECD. Đan Mạch cũng không áp đặt hạn chế về việc làm thêm giờ, giúp các công ty có thể vận hành 24/7 suốt 365 ngày trong năm. Tỷ lệ có việc làm năm 2017 ở nhóm từ 15–64 tuổi đạt 74,2%, xếp thứ 9 trong khối OECD và cao hơn mức trung bình 67,8%. Tỷ lệ thất nghiệp năm 2017 dừng ở mức 5,7%, được xem là gần hoặc thấp hơn mức thất nghiệp cơ cấu.

Trung bình một lao động Đan Mạch làm việc 1.394 giờ mỗi năm, thấp hơn 22% so với mức trung bình 1.746 giờ của OECD. Mức độ hài lòng với công việc tại đây rất cao, với 94% người dân Đan Mạch hài lòng với điều kiện làm việc của mình. Sự cân bằng giữa công việc và cuộc sống tại Đan Mạch thường được coi là thuộc nhóm tốt nhất thế giới, đây cũng là yếu tố then chốt giúp quốc gia này liên tục duy trì thứ hạng cao trong Báo cáo Hạnh phúc Thế giới.

Mức trợ cấp thất nghiệp phụ thuộc vào quá trình làm việc trước đó và thường gắn liền với việc tham gia quỹ bảo hiểm thất nghiệp (vốn liên kết chặt chẽ với các liên đoàn lao động), cũng như lịch sử đóng bảo hiểm. Khoảng 65% nguồn tài chính của quỹ đến từ tiền đóng góp của các hội viên, một phần ba còn lại do chính phủ trung ương cấp từ nguồn thu thuế chung.

Tiền tệ

Đơn vị tiền của Đan Mạch là đồng krone Đan Mạch (ký hiệu quốc tế DKK). Ngày 28.9.2000, trong một cuộc trưng cầu ý dân (46,8% thuận, 53,2% chống), Đan Mạch đã từ chối không gia nhập đồng tiền chung của Liên minh châu Âu. Cùng với Anh, Đan Mạch đã ký với các nước trong Liên minh một điều khoản gọi là opting-out (sự chọn lựa không tham gia) cho phép Đan Mạch không gia nhập đồng tiền chung của Liên minh là đồng euro.

Các Tua-bin gió ngoài khơi gần Copenhagen, cung cấp một lượng lớn năng lượng bằng sức gió cho nước này.

Tuy nhiên trên thực tế, đồng krone gắn bó chặt chẽ với đồng euro qua hệ thống Cơ chế tỷ suất hối đoái châu Âu II (European Exchange Rate Mechanism II), một phần của Hệ thống tiền tệ châu Âu (European Monetary System). Tỷ giá giữa đồng euro và đồng krone bao giờ cũng xấp xỉ: 1 euro = 7,45 krone.

Khoa học và công nghệ

Với khoản đầu tư 8,5 triệu euro trong mười năm xây dựng, Đan Mạch xác nhận tham gia dự án kính viễn vọng E-ELT

Đan Mạch có truyền thống lâu đời về nghiên cứu và phát triển khoa học – công nghệ, đồng thời đóng góp cho nền khoa học quốc tế từ thời Cuộc cách mạng Khoa học. Hiện nay, Đan Mạch tham gia nhiều dự án quốc tế lớn như CERN, ITER, ESA, ISS và E-ELT. Quốc gia này xếp thứ 9 trong Báo cáo Chỉ số Sáng tạo Toàn cầu năm 2025, và tiếp tục duy trì vị trí này vào năm 2026.

Trong thế kỷ XX, Đan Mạch ghi dấu ấn với nhiều đột phá công nghệ. Trong ngành hàng hải, các doanh nghiệp Đan Mạch đã thiết kế dòng tàu container Maersk Triple E lớn nhất và tiết kiệm nhiên liệu nhất thế giới, đồng thời các kỹ sư nước này góp phần thiết kế động cơ MAN Diesel. Ở mảng viễn thông, Đan Mạch tham gia phát triển hệ thống Nordic Mobile Telephone, còn công ty DanCall từng nằm trong nhóm tiên phong sản xuất điện thoại di động chuẩn GSM.

Khoa học đời sống là ngành mũi nhọn với hoạt động nghiên cứu phát triển mạnh mẽ. Đan Mạch dẫn đầu thế giới về thiết bị và thuốc điều trị tiểu đường của tập đoàn Novo. Từ năm 2000, hãng công nghệ sinh học Novozymes, đơn vị thống lĩnh thị trường enzyme sản xuất bioethanol thế hệ đầu, đã tiên phong chế tạo enzyme biến rác thải thành ethanol xenluloza. Thung lũng Medicon, trải dài trên vùng Øresund giữa đảo Sjælland và Thụy Điển, là một trong những trung tâm khoa học đời sống lớn nhất châu Âu.

Nhiều nhà khoa học máy tính và kỹ sư phần mềm gốc Đan Mạch giữ vai trò chủ chốt trong một số ngôn ngữ và nền tảng lập trình hàng đầu thế giới: Anders Hejlsberg (Turbo Pascal, Delphi, C#); Rasmus Lerdorf (PHP); Bjarne Stroustrup (C++); David Heinemeier Hansson (Ruby on Rails); và Lars Bak, chuyên gia tiên phong về máy ảo (V8, Java VM, Dart). Ngoài ra, nhà vật lý Lene Vestergaard Hau là người đầu tiên làm dừng chuyển động của ánh sáng, mở ra bước tiến mới cho điện toán lượng tử, công nghệ nano và quang học tuyến tính.

Nhiều người Đan Mạch được giải Nobel:

Năng lượng

Đan Mạch sở hữu trữ lượng dầu mỏ và khí đốt tự nhiên tương đối lớn tại biển Bắc, đứng thứ 32 thế giới về xuất khẩu ròng dầu thô, và khai thác 259.980 thùng dầu thô mỗi ngày vào năm 2009. Đan Mạch từ lâu đã là quốc gia đi đầu về điện gió: năm 2015, các tuabin gió đã cung cấp 42,1% tổng lượng điện tiêu thụ toàn quốc. Tính đến tháng 5/2011, công nghệ năng lượng tái tạo (năng lượng sạch) và tiết kiệm năng lượng đã đóng góp 3,1% GDP cho Đan Mạch, tương đương khoảng 6,5 tỷ euro (9,4 tỷ USD). Hệ thống lưới điện của Đan Mạch được kết nối với các nước châu Âu khác qua các đường dây truyền tải.

Ngành điện lực Đan Mạch đã tích hợp thành công các nguồn năng lượng tái tạo như điện gió vào lưới điện quốc gia. Hiện tại, Đan Mạch hướng tới phát triển các hệ thống pin thông minh (V2G) và xe điện cắm sạc trong ngành giao thông vận tải. Quốc gia này cũng là thành viên của Cơ quan Năng lượng Tái tạo Quốc tế (IRENA).

Năm 2018, Đan Mạch đã xuất khẩu khoảng 460 triệu GJ năng lượng.

Giao thông vận tải

Cầu Oresund nối đảo Sjælland (Đan Mạch) với miền nam Thụy Điển (Øresundsbroen).
Cầu Storebælt nối đảo Fyn với đảo Sjælland

Đan Mạch đã đầu tư mạnh mẽ vào hạ tầng đường bộ và đường sắt nối liền các vùng miền, nổi bật nhất là công trình đường hầm – cầu thuộc tuyến nối cố định Storebælt kết nối Sjælland và Fyn. Hiện nay, người dân có thể lái xe liên tục trên đường cao tốc từ Frederikshavn ở phía bắc Jylland đến tận Copenhagen ở phía đông Sjælland. Đơn vị vận hành đường sắt chính gồm DSB đảm nhận tàu khách và DB Cargo phụ trách tàu hàng. Mạng lưới đường sắt do Banedanmark quản lý. Nhiều tuyến phà quốc tế kết nối liên hoàn giữa biển Bắc và biển Baltic. Dự án đường hầm Fehmarn Belt Fixed Link, tuyến kết nối thứ hai giữa Đan Mạch và Đức, được khởi công từ năm 2021. Copenhagen sở hữu hệ thống tàu điện ngầm Copenhagen Metro và mạng lưới tàu điện ngoại ô S-train phát triển. Tại 4 thành phố lớn nhất là Copenhagen, Aarhus, Odense và Aalborg, các hệ thống tàu điện nhẹ đều đã được lên kế hoạch đưa vào vận hành quanh mốc năm 2020.

Đi xe đạp là hình thức di chuyển rất phổ biến tại Đan Mạch, đặc biệt đối với giới trẻ và cư dân đô thị. Với mạng lưới tuyến đường dành cho xe đạp dài hơn 12.000 km cùng khoảng 7.000 km làn đường đạp xe tách biệt, Đan Mạch sở hữu hạ tầng giao thông xe đạp rất vững chắc.

Phương tiện cá nhân ngày càng được sử dụng nhiều hơn. Do chịu mức thuế đăng ký cao (150%), thuế VAT (25%) cùng tỷ lệ thuế thu nhập cá nhân thuộc hàng cao nhất thế giới, giá xe ô tô mới tại đây rất đắt đỏ. Mục tiêu của chính sách thuế này nhằm hạn chế việc sở hữu xe cá nhân. Năm 2007, chính phủ từng giảm nhẹ thuế đối với các dòng xe tiết kiệm nhiên liệu nhằm khuyến khích sử dụng xe thân thiện với môi trường. Tuy nhiên, chính sách này ít mang lại hiệu quả; đến năm 2008, Đan Mạch lại ghi nhận lượng nhập khẩu ô tô cũ tốn nhiên liệu gia tăng, do chi phí mua xe cũ (đã gồm thuế) vẫn nằm trong khả năng chi trả của nhiều người dân. Tính đến năm 2011, tuổi đời trung bình của xe ô tô tại đây là 9,2 năm.

Cùng với Na Uy và Thụy Điển, Đan Mạch sở hữu hãng hàng không quốc gia Scandinavian Airlines. Sân bay Copenhagen là sân bay nhộn nhịp nhất Scandinavia về lượng khách, phục vụ gần 30 triệu lượt hành khách trong năm 2024. Các sân bay quan trọng khác gồm sân bay Billund, sân bay Aalborg và sân bay Aarhus.

Nhân khẩu

Dân số

Theo số liệu từ Cơ quan Thống kê Đan Mạch, tính đến tháng 5/2025, dân số nước này đạt 6 triệu người. Đan Mạch là một trong những quốc gia có dân số già nhất thế giới với độ tuổi trung bình 42,2, tỷ lệ giới tính là 0,99 nam/1 nữ. Dù tỷ lệ sinh khá thấp (11,3 trẻ/1.000 dân), dân số vẫn tăng trung bình 0,44% mỗi năm nhờ nhập cư ròng và tuổi thọ gia tăng. Báo cáo Hạnh phúc Thế giới thường xuyên xếp Đan Mạch là quốc gia hạnh phúc nhất thế giới. Kết quả này được cho là nhờ hệ thống y tế, giáo dục hàng đầu và mức chênh lệch giàu nghèo rất thấp. Người Đan Mạch có ý thức trách nhiệm cao đối với phúc lợi xã hội. Thuế tại đây thuộc hàng cao nhất thế giới, có thể chiếm tới một nửa thu nhập, nhưng đổi lại người dân được khám chữa bệnh gần như miễn phí, học đại học không tốn tiền và còn có trợ cấp, dịch vụ giữ trẻ được hỗ trợ giá, người già được hưởng lương hưu và chăm sóc tại nhà.

Về lịch sử, Đan Mạch là một quốc gia khá đồng nhất về dân cư. Tuy nhiên, giống như các nước Bắc Âu khác, Đan Mạch đã chuyển từ quốc gia xuất cư (trước Thế chiến II) thành nước tiếp nhận di cư ròng. Hiện nay, phần lớn giấy phép cư trú được cấp cho người di cư từ các nước EU (chiếm 54% người di cư ngoài Bắc Âu năm 2017). Ngoài ra, 31% cư trú theo diện du học hoặc làm việc, 4% xin tị nạn và 10% theo diện đoàn tụ gia đình. Năm 2017, tỷ lệ di cư ròng của Đan Mạch là 2,1 người/1.000 dân, thấp hơn một chút so với Anh và các nước Bắc Âu khác.

Đan Mạch không thống kê chính thức về sắc tộc, nhưng số liệu năm 2020 của Cơ quan Thống kê Đan Mạch cho thấy 86,1% dân số là người gốc Đan Mạch (bao gồm người Faroe và Greenland), tức có ít nhất cha hoặc mẹ sinh ra tại Đan Mạch và mang quốc tịch nước này. 13,89% còn lại có nguồn gốc nước ngoài, gồm người nhập cư hoặc con cháu của họ. Các quốc gia xuất xứ phổ biến nhất là Thổ Nhĩ Kỳ, Ba Lan, Syria, Đức, Iraq, Romania, Liban, Pakistan, Bosnia và Herzegovina, Somalia. Các cộng đồng thiểu số tại Đan Mạch gồm người Thổ Nhĩ Kỳ, Ba Lan, Syria, Đức, Iraq, Romania và người đến từ Nam Tư cũ. Ngoài ra còn có các cộng đồng người châu Á, châu Phi, một số lượng nhỏ người Romani, người Hungary và người Do Thái.

Người Inuit là dân bản địa của Greenland thuộc Đan Mạch, vốn sinh sống lâu đời tại Greenland cùng khu vực bắc Canada và Alaska. Từ thế kỷ XVIII đến những năm 1970, chính phủ Đan Mạch (thời kỳ Đan Mạch–Na Uy kéo dài đến năm 1814) đã thực hiện chính sách đồng hóa người Inuit, khuyến khích họ theo ngôn ngữ và văn hóa Đan Mạch. Do quá trình "Đan Mạch hóa" này, một số người gốc Inuit hiện coi tiếng Đan Mạch là tiếng mẹ đẻ.

Ngôn ngữ

Ngôn ngữ chính của Đan Mạch là tiếng Đan Mạch, ở vùng Sønderjylland (giáp với Đức) tiếng Đức là ngôn ngữ chính thứ hai, trên đảo Greenland người ta còn nói tiếng Greenland (tiếng Đan Mạch: Grønlandsk), còn ở quần đảo Faroe thì tiếng Faroe cũng là ngôn ngữ chính thức. Phía nam Đan Mạch có khoảng 80.000 dân nói tiếng Đức. Tiếng Đan Mạch thuộc nhánh phía Bắc của nhóm ngôn ngữ German của ngữ hệ Ấn-Âu với rất nhiều từ vay mượn từ ngôn ngữ miền Bắc nước Đức. Ngày nay tiếng Anh là ngoại ngữ quan trọng nhất ở Đan Mạch, đa số học sinh chọn tiếng Anh là sinh ngữ chính. Tuy nhiên tiếng Đức và tiếng Pháp vẫn có một ảnh hưởng đáng kể.

Tôn giáo

Tôn giáo tại Đan Mạch (The World Factbook 2024)

  Kitô giáo Luther (71.4%)
  Hồi giáo (4.3%)
  Khác / không tôn giáo (24.3%)
Nhà thờ chính tòa Roskilde là nơi an nghỉ của hoàng gia Đan Mạch từ thế kỷ 15 và được công nhận là Di sản thế giới vào năm 1995

Kitô giáo là tôn giáo chính của Đan Mạch. Hiến pháp công nhận Giáo hội Đan Mạch (Den Danske Folkekirke) là giáo hội chính thức của Đan Mạch Năm 2024, 71,2% dân số Đan Mạch tự nhận là thành viên Giáo hội Đan Mạch. Số lượng thành viên Giáo hội Đan Mạch bắt đầu suy giảm từ thập niên 1970 vì ngày càng ít trẻ sơ sinh được làm phép rửa tội. Chỉ 3% dân số thường xuyên đi dự lễ nhà thờ vào Chủ nhật và chỉ 19% coi tôn giáo là một phần quan trọng trong đời sống.

Hiến pháp quy định quân chủ phải theo giáo hội Luther, nhưng đảm bảo quyền tự do tôn giáo. Năm 1682, nhà nước công nhận hạn chế ba tôn giáo khác: Công giáo, thần học Calvin và Do Thái giáo, nhưng tiếp tục cấm cải đạo từ Giáo hội Đan Mạch sang tôn giáo khác. Cho đến thập niên 1970, đoàn thể tôn giáo phải được nhà nước chính thức cấp phép. Hiện tại, đoàn thể tôn giáo không cần phải được chính phủ cấp phép và có quyền thực hiện hôn lễ, nghi lễ tôn giá khác. 4,4% dân số theo Hồi giáo, cấu thành cộng đồng tôn giáo lớn thứ hai và tôn giáo thiểu số lớn nhất của Đan Mạch. Ước tính 2% dân số theo tôn giáo khác. 20% dân số tự nhận là vô thần.

Giáo dục

Kế hoạch giảng dạy cổ nhất còn lưu giữ được của Đan Mạch, có niên đại năm 1537, thuộc Đại học Copenhagen

Mọi chương trình giáo dục tại Đan Mạch đều do Bộ Giáo dục quản lý và chính quyền địa phương điều hành. Hệ thống giáo dục phổ cập (folkeskole) bao gồm toàn bộ giai đoạn giáo dục bắt buộc từ tiểu học đến trung học cơ sở. Phần lớn trẻ em theo học folkeskole trong 10 năm, từ 6 đến 16 tuổi. Học sinh không bắt buộc phải thi tốt nghiệp, nhưng có thể chọn thi sau khi hoàn thành lớp 9 (14–15 tuổi). Kỳ thi này là bắt buộc nếu học sinh muốn học lên cao hơn. Ngoài ra, phụ huynh có thể cho con theo học trường độc lập (friskole) hoặc trường tư thục (privatskole) như các trường Kitô giáo hay trường Waldorf.

Sau khi hoàn thành giáo dục bắt buộc, học sinh có nhiều hướng đi tiếp theo. Hệ Gymnasium (STX) giảng dạy kết hợp giữa khoa học tự nhiên và xã hội; hệ Kỹ thuật Cao cấp (HTX) tập trung vào các môn khoa học; còn hệ Thương mại Cao cấp chú trọng kiến thức kinh tế. Ngoài ra, hệ Dự bị Cao cấp (HF) có định hướng tương tự STX nhưng ngắn hơn một năm. Nếu theo con đường học nghề, người học sẽ được đào tạo bài bản thông qua việc kết hợp giữa học trên lớp và học việc.

Năm 2018, chính phủ ghi nhận tỷ lệ hoàn thành trung học phổ thông đạt 83%, còn tỷ lệ nhập học và tốt nghiệp đại học, cao đẳng đạt 45%. Toàn bộ hệ thống giáo dục đại học và cao đẳng tại Đan Mạch đều hoàn toàn miễn phí, sinh viên không phải nộp học phí. Sinh viên từ 18 tuổi trở lên có thể nộp đơn xin Trợ cấp Giáo dục Nhà nước (Statens Uddannelsesstøtte, SU) để nhận khoản hỗ trợ tài chính cố định hằng tháng. Các trường đại học Đan Mạch mang đến cho sinh viên quốc tế nhiều cơ hội nhận bằng cấp được công nhận toàn cầu. Nhiều chương trình cử nhân, thạc sĩ, tiến sĩ và trao đổi sinh viên được giảng dạy bằng tiếng Anh, ngôn ngữ chung trong giới học thuật.

Y tế

Rigshospitalet tại Copenhagen là bệnh viện chuyên khoa hàng đầu của Đan Mạch, tiếp nhận hơn 350.000 bệnh nhân mỗi năm

Tính đến năm 2022, tuổi thọ trung bình của Đan Mạch là 81,3 tuổi (79,5 tuổi đối với nam, 83,2 tuổi đối với nữ), xếp hạng thứ 26 trong số 193 quốc gia, sau những quốc gia Nordic khác. Dân số Đan Mạch có 19 yếu tố nguy cơ chính về sức khỏe, bao gồm thuốc lá, rượu bia, lạm dụng chất và không vận động thể chất. Tỷ lệ béo phì của Đan Mạch thấp hơn Bắc Mỹ và những quốc gia châu Âu khác, nhưng một bộ phận dân số Đan Mạch có tình trạng thừa cân. Theo một nghiên cứu năm 2012, Đan Mạch có tỷ lệ ung thư cao nhất trên thế giới; một số nguyên nhân được đưa ra bao gồm chất lượng chẩn đoán tốt, tỷ lệ sử dụng rượu bia, hút thuốc lá cao và không vận động thể chất.

Một nhà thờ Kitô giáo được xây dựng từ năm 1200 theo kiến trúc tôn giáo điển hình của Đan Mạch.

Văn hoá

Những di sản văn hoá thế giới ở Đan Mạch bao gồm các đồi mộ cổ (gravhøj,kæmpehøj, tiếng Anh: tumulus), những bia đá Jelling (khắc chữ Rune) và nhà thờ vùng Jelling, cũng như nhà thờ chính tòa Roskilde và lâu đài Kronborg ở thành phố Helsingør.

Văn học

Nhà văn Hans Christian Andersen, tác giả của nhiều truyện cổ tích nổi tiếng thế giới, năm 1869

Nhà văn lớn đầu tiên của Đan Mạch là Saxo Grammaticus (khoảng 1160 - sau 1208), người viết tác phẩm Gesta danorum (Các kỳ công của người Đan Mạch) bằng tiếng Latin.

Nhà văn nổi tiếng thế giới của Đan Mạch là Ludvig Holberg(1684 - 1574, gốc Na Uy), tác giả của 31 hài kịch, 4 tập thơ, 4 tiểu luận, 8 tiểu thuyết lịch sử và một tiểu thuyết trào phúng. Về khuynh hướng lãng mạn có Johannes Ewald (1743 - 1781) và Jens Baggesen (1764 - 1826). Georg Brandes (1842 - 1927) là nhà phê bình văn học nổi tiếng. Ngoài ra còn các nhà văn nổi tiếng khác như Gustav Wied (1858 - 1914), Martin A. Nexø (1869 - 1954), Tom Kristensen (1893 - 1974).

Những nhà văn Đan Mạch có nhiều đóng góp cho văn học thế giới có thể kể đến Hans Christian Andersen (1805 - 1875) - tác giả của nhiều câu truyện cổ tích nổi tiếng, nhà văn nữ Karen Blixen (1885 - 1962), cũng như nhà văn từng đoạt giải thưởng Nobel năm 1944 Johannes Vilhelm Jensen (1873 -1950), tiểu thuyết Kongens Fald của ông vừa được một số tờ báo chọn là tác phẩm thế kỷ của Đan Mạch.

Hai nhà văn Karl Gjellerup (1857 -1919) và Henrik Pontoppidan(1857 - 1943) cùng chia nhau giải Nobel năm 1917.

Nhà văn tiêu biểu cho trường phái ấn tượng của Đan Mạch là Herman Bang (1857 - 1912). Các tác phẩm nổi tiếng của ông là Ved Vejen (Bên đường, 1886) được Max von Sydow chuyển thể thành phim năm 1988, dưới tên Katinka, Stuk (1887) và Tine (1889), được Knud Leif Thomsen đưa lên màn ảnh năm 1964, Mikael (1904) cũng được Mauritz Stiller đưa lên màn ảnh năm 1916, sau đó Carl Theodor Dreyer cũng lại làm một bản phim mới (1924).

Mặc dù được biết đến nhiều hơn trong vai trò một nhà triết học, Søren Kierkegaard (1813 - 55) cũng là một tên tuổi lớn của nền văn học Đan Mạch.

Một tác giả nổi tiếng thế giới khác là Peter Høeg (1957 - ?), ông được biết đến với tác phẩm Frøken Smillas fornemmelse for sne (Cảm giác về tuyết của nàng Smillas).

Kiến trúc

Nhà thờ Grundtvig, Copenhagen

Kiến trúc Đan Mạch có nguồn gốc từ thời đại Viking nhưng bắt đầu được biết đến từ thời Trung cổ khi bắt đầu là nhà thờ và nhà thờ lớn phong cách kiến trúc Roman, sau đó là phong cách kiến trúc Gothic xuất hiện trên khắp cả nước. Được tạo cảm hứng từ các lâu đài Pháp và với sự hỗ trợ của các nhà thiết kế người Đan Mạch, kiến trúc thời Phục Hưng phát triển với nhiều cung điện hoàng gia tráng lệ. Kiến trúc Tân cổ điển đến với Đan Mạch từ Pháp và vào thế kỷ XIX từ từ hòa vào với phong cách Roman Quốc gia khi các nhà thiết kế người Đan Mạch tự nghĩ ra. Tuy nhiên mãi đến thế kỷ XX các kiến trúc sư Đan Mạch mới bước đến tầm cỡ thế giới với thuyết chức năng rất thành công của họ. Vì vậy có nhiều nhà thiết kết tầm cỡ thế giới hơn như là Johann Otto von Spreckelsen người thiết kế Grande Arche ở Paris. Về mặt quốc tế, có lẽ kiến trúc sư được ca tụng nhiều nhất là người thiết kế ra Nhà hát Opera Sydney, Jørn Utzon, nhưng tại Đan Mạch, người đó là kiến trúc sư Arne Jacobsen người mà có lẽ tự hào nhất về phát triển 'phong cách hiện đại kiểu Đan Mạch', như là những chiếc ghế Thiên nga và Trứng nổi tiếng thế giới. Một làn sóng kiến trúc sư Đan Mạch trẻ đang giành được danh tiếng quốc tế, như Bjarke Ingels với các công trình như Danish National Pavilion ở Expo 2010 Thượng Hải Trung Quốc.

Thiết kế

Thiên Nga và Trứng của Arne Jacobsen

Thiết kế kiểu Đan Mạch là thuật ngữ thường được sử dụng để diễn tả phong cách thiết kế và kiến trúc chức năng, thứ được phát triển vào giữa thế kỷ XX, bắt nguồn từ Đan Mạch. Thiết kế kiểu Đan Mạch theo điển hình được áp dụng cho thiết kế công nghiệp và đồ dùng gia đình, chúng dành nhiều giải thưởng quốc tế.

Nhà máy Sứ Đan Mạch ("Royal Copenhagen"), bao gồm Bing & Grøndahl, nổi tiếng với chất lượng của các sản phẩm gốm sứ và các sản phẩm xuất khẩu toàn thế giới. Thiết kế kiểu Đan Mạch cũng là một thương hiệu nổi tiếng, thường gắn liền với các nhà thiết kế và kiến trúc sư như Børge Mogensen (1914–1972), Finn Juhl (1912–1989), Hans Wegner (1914–2007), Arne Jacobsen (1902–1971), Poul Kjærholm (1929–1980), Poul Henningsen (1894–1967) và Verner Panton (1926–1998). Georg Jensen (1866–1935) nổi tiếng về thiết kế đồ đồng hiện đại.

Các nhà thiết kế khác bao gồm Kristian Solmer Vedel (1923–2003) trong lĩnh vực thiết kế công nghiệp, Jens Harald Quistgaard (1919–2008) cho các đồ dùng trong bếp và Ole Wanscher (1903–1985) người có phương pháp thiết kế đồ dùng gia đình cổ điển.

Bảo tàng Nghệ thuật và Thiết kế Đan Mạch tại Copenhagen trưng bày các thiết kể tốt nhất của Đan Mạch.

Điện ảnh

Đạo diễn Lars von Trier, người cùng Thomas Vinterberg khởi xướng phong trào điện ảnh Dogma 95

Trong thời kì phim câm Đan Mạch là nhà sản xuất phim lớn của thế giới sau Mỹ, Đức và Pháp. Dẫu cho địa vị này bị phá vỡ cùng với sự ra đời của phim có âm thanh, nhưng những tác phẩm điện ảnh của Đan Mạch vẫn giành được sự chú ý trên thế giới. Thập niên 1990 đánh dấu sự trở lại của Đan Mạch trên phim trường quốc tế cùng với phong trào tuyên ngôn Dogma 95.

Những đạo diễn nổi tiếng của Đan Mạch:

Phim nước ngoài ở Đan Mạch thường không được lồng tiếng mà chỉ được làm thêm phụ đề, ngoại trừ một số phim thiếu nhi.

Ẩm thực

Smørrebrød – một loại bánh kẹp mở của Đan Mạch được xếp một cách tinh tế.

Ẩm thực truyền thống của Đan Mạch giống như các quốc gia Bắc Âu khác và Bắc Đức, chủ yếu bao gồm thịt, cá và khoai tây. Các món Đan Mạch thường theo mùa, bắc nguồn từ ngành nông nghiệp trong quá khứ, vị trí địa lý của nó, và khí hậu có mùa đông dài và lạnh.

Bánh kẹp mở, được biết đến là smørrebrød, dạng cơ bản của nó thường được dùng làm bữa trưa, nó có thể được xem là đặc sản quốc gia khi được chế biến và trang trí với nhiều nguyên liệu. Món nóng theo truyền thống bao gồm thịt xay, như là frikadeller (thịt lợn hoặc bê viên) và hakkebøf (bánh thịt viên), hoặc những món thịt hoặc cá lớn hơn như là flæskesteg (lợn quay) và kogt torsk (cá tuyết trần) với sốt mù tạt. Đan Mạch nổi tiếng với bia Carlsberg, Tuborg, akvavit và bitters.

Kể từ khoảng năm 1970, các đầu bếp và nhà hàng tại toàn bộ Đan Mạch đã giới thiệu cách nấu thượng hạng, có ảnh hưởng lớn từ ẩm thực Pháp. Các đầu bếp Đan Mạch gần đây đã phát triển một loại ẩm thực mới và một loạt các món thượng hạng từ các sản phẩm chất lượng cao tại địa phương được biết đến là ẩm thực Đan Mạch mới. Cũng là kết quả của những phát triển này, hiện nay Đan Mạch có một số lượng đáng kể các nhà hàng danh tiếng thế giới mà một số trong đó đã được trao tặng sao Michelin. Những nhà hàng này bao gồm nhà hàng Geranium và Noma ở Copenhagen.

Thể thao

Michael Laudrup được Liên đoàn Bóng đá Đan Mạch bầu chọn là cầu thủ Đan Mạch xuất sắc nhất mọi thời đại.

Thể thao rất được ưa chuộng tại Đan Mạch với số lượng người tham gia và theo dõi đông đảo ở nhiều bộ môn. Bóng đá là môn thể thao vua tại đây, với hơn 320.000 cầu thủ chơi cho hơn 1.600 câu lạc bộ. Đan Mạch từng có 6 lần liên tiếp giành vé tham dự VCK EURO từ 1984 đến 2004, trong đó đỉnh cao là chức vô địch năm 1992. Ngoài ra, họ còn lên ngôi tại Confederations Cup 1995 và lọt vào tới tứ kết World Cup 1998.

Đội tuyển bóng ném nữ Đan Mạch từng gặt hái đại thành công trong thập niên 1990 với tổng cộng 13 huy chương, bao gồm 7 HCV (vào các năm 1994, 1996 (2), 1997, 2000, 2002 và 2004), 4 HCB (1962, 1993, 1998, 2004) và 2 HCĐ (1995, 2013). Tính đến năm 2019, tuyển nam đã giành 12 huy chương tại các giải đấu lớn: 4 HCV (2008, 2012, 2016, 2019), 4 HCB (1967, 2011, 2013, 2014) và 4 HCĐ (2002, 2004, 2006, 2007). Năm 2019, tuyển bóng ném nam Đan Mạch lần đầu tiên đăng quang Giải vô địch Thế giới. Tiếp đà thăng hoa, họ viết nên lịch sử khi vô địch thế giới 4 lần liên tiếp, sau chiến thắng 32–26 trước Croatia ở trận chung kết năm 2025. Tại Olympic Paris 2024, tuyển Đan Mạch đè bẹp Đức 39–26 trong trận chung kết để giành tấm HCV Olympic thứ hai cho bóng ném nam nước nhà. Đầu năm 2026, Đan Mạch tiếp tục hạ gục Đức ở chung kết Giải vô địch châu Âu để lần thứ ba bước lên đỉnh châu lục, đánh dấu ngôi vương đầu tiên kể từ năm 2012.

Những năm gần đây, Đan Mạch vươn mình trở thành thế lực lớn của làng xe đạp thế giới. Michael Rasmussen từng giành áo chấm đỏ Vua leo núi tại Tour de France các năm 2005 và 2006. Jonas Vingegaard xuất sắc vô địch Tour de France vào năm 2022, trước khi bảo vệ thành công áo vàng vào năm 2023. Nhiều môn thể thao khác cũng rất phổ biến như golf, thu hút đông đảo người lớn tuổi; quần vợt, với nhiều thành công ở cấp độ chuyên nghiệp; bóng rổ, Đan Mạch gia nhập Liên đoàn Bóng rổ Quốc tế FIBA từ năm 1951; bóng bầu dục rugby, Liên đoàn Rugby Đan Mạch thành lập từ năm 1950; khúc côn cầu trên băng, thường xuyên góp mặt ở hạng đấu cao nhất Giải vô địch Thế giới; chèo thuyền, Đan Mạch là thế lực ở nội dung thuyền bốn hạng nhẹ không người cầm lái, từng giành 6 HCV, 2 HCB thế giới cùng 3 HCV, 2 HCĐ Olympic; cùng các môn trong nhà như cầu lông, bóng bàn và thể dục dụng cụ, những môn mà Đan Mạch đều từng giành huy chương ở giải vô địch thế giới lẫn Olympic. Ở môn cầu lông, Viktor Axelsen đã xuất sắc giành HCV đơn nam tại Tokyo 2020 và bảo vệ thành công tấm HCV tại Paris 2024.

Ghi chú

  1. ^ Đan Mạch có hiến pháp thành văn. Muốn sửa đổi hiến pháp, dự luật phải được đa số tuyệt đối thông qua trong hai nhiệm kỳ quốc hội liên tiếp và được ít nhất 40% tổng số cử tri tán thành trong một cuộc trưng cầu dân ý.
  2. ^ Hiến pháp dùng từ "nhà vua" (tiếng Đan Mạch: kongen) thay vì từ trung tính về giới là "quân chủ". Vì quyền lực của quân chủ đã bị giới hạn, cách hiểu hợp lý nhất là từ này chỉ nội các.
  3. ^ Cơ quan Tình báo Kinh tế (EIU), dù thừa nhận dân chủ là điều khó đo lường, đã xếp Đan Mạch thứ 5 trong chỉ số dân chủ năm 2014.
  4. ^ Quần đảo Faroe từ chối gia nhập vào năm 1973. Greenland rời Cộng đồng Kinh tế châu Âu vào năm 1985, sau một cuộc trưng cầu dân ý năm 1982.
  5. ^ The Church of Denmark is the established church (or state religion) in Denmark and Greenland; the Church of the Faroe Islands became an independent body in 2007.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Thống kê chỉ số

Số trận 9 (0)
Bàn thắng 2
Kiến tạo 1
Cú sút 17
Thẻ vàng 0
Thẻ đỏ 0
NL
✦ Đối Tác Công Nghệ Số
Ngọc Lợi Digital
Kỹ Sư Giải Pháp Số & Marketing Toàn Diện
🏆
500+
Dự án
⚡
<1.5s
Tốc độ web
🏛
100%
BCT duyệt
🔧
24/7
Hỗ trợ KT
🎁 Tư vấn miễn phí còn
02 GIỜ : 10 PHÚT : 24 GIÂY
Tư Vấn Ngay → 0388 810 316
QUẢNG CÁO

0388 810 316 Tư vấn miễn phí
NL